(دەم دل فێری بێ تاوانیێ دبیت)

بێ تاوارکرنا وەرزێ پائیزێ یان هەر وەرزەکی یان کەسەکی ، دیتنەکە لسەر ئارامییا دەروونێ مروڤی.
دەمێ مرۆڤ هزرەکێ د ژیانا خۆ دا دکەت هندەک جاران مرۆڤ دبینیت کو پێدڤی نینە هەمی تشتی بو خۆ بکەتە بار گرانی و ئاریشە یان خەم. ئێک ژ وان تشتا ئەوە کو گەلەک جاران مرۆڤ بێی چ بیرهاتنێن خۆش یان نەخۆش دگەل وەرزێ باێیزێ یان هەر وەرزەکێ دی یان کەسەکی هەبن، لێ ئەو ددانیت بێ تاوان. ئەڤ ڕەفتارە نیشانا هزرەکا پاقژ و ژیرانەیە کو مرۆڤی نەڤێت مێشکێ خۆ ب چ نەخۆشێن نەدیار ڤە گرێدەت کو ئارامیا مروڤی ژ ناف ببەت .
بو نمونە ، وەرزێ باێیزێ ب رەنگێ خۆ یێ زەریێ بەرنیاسە وەرزەکێ جوان و کەشە هەوا دناڤبەرا گەرمێ وسەرمایێ دایە ، وەریانا بەلگێن داراو باران و گوهۆڕینا سەقای لێ گەلەک جاران رویدانین خۆش نەخۆش تێدا رویددەن لێ ئەڤە نانیت ئەگەر وەرزی تاوان بار بکەین ، بەلکو ئەو وی دەمی چ کارڤەدان چێنەبن و بێی کو چ تشت د ناڤبەرا مە و وان دا هەبن د دەربازبن. دەمێ مرۆڤی چ بیرهاتنێن کەڤن دگەل ڤێ دەمێ نەبن بێلایەنیێ هەلبژێرێت و بێ گۆتنێن زێدە، بێ تاوانیێ ب ددەتە وێ رەوشێ.
ئەڤە ب خۆ ژێدەرەکێ مەزن یێ ئارامیێ بۆ مرۆڤی دئینێت. گەلەک جاران مرۆڤ ل مێشکێ خۆ دگەڕیت کو تاوانەکێ بدانین سەر ملێن بەرامبەری خۆ ، یان ژی مرۆڤێن د ژیانا مە دا دەرباز بوین. لێ دەمێ مرۆڤ دبێژیت من چ بیرهاتنێن خۆش ونە خۆش د گەل ڤی کەسی یان دگەل ڤی وەرزی نین، لەورا ئەم هەردەم ددانین بێ تاوان ئەڤە نیشانا کێمکرنا دوو دلێ و ئالۆزییانە ل دەڤ مرۆڤی. مرۆڤی نەدڤێت دەمێ خۆ و هزرێن خۆ ب گومان و برینێن کەڤن یێن بێ ئەگەر بێزار بکەت.
ژ لایەکێ دی ڤە، ژیان یا تژیە ژ وان دەمان کو مرۆڤ ناڤبەرا خۆ و تشتی دی ژێک جودابکەت ، بێی کو چ تشتێن خراب د ناڤبەرا وان دا هەبن. بێدەنگی و بێلایەنی ل ڤێرێ دبنە ئارامیەکا ب هێز . مرۆڤ دزانێت کو ژیانا وی نەکەتیە بن بارێ خەمێن وی سەردەمی، لەورا ب سادەیی لێبۆرینەکێ یان بێ تاواندانەکێ پێشکێش دکەت. ئەڤە د ڕاستی دا نهێنیا ڤەگەراندنا هەوسەنگیا ناخێ مرۆڤی یە.
هەروەسا، ئەڤ دیتنە بۆچوونەکا جوان پێشکێش دکەت؛ کو مرۆڤ نە مەرجە هەر تشتی بکەتە خەم و ئاریشە. هندەک تشت هەنە دڤێت مرۆڤ ب بێ تاواندان و دلسۆزی د گەل وان رەفتارێ بکەت، دا کو دەروونەکێ ئارام و پاک بۆ خۆ بهێلیت. مرۆڤێ هشیار ئەو کەسە یێ کو دزانێت چ دەمێ خەم ل سەر دەربازبوی ل سەر خۆ نەکەتیە بارەکێ گران ، و دزانێت چەوا سادەییێ بکەتە رێبازەک بۆ ژیانەکێ خۆش و تژی ژ پەیڤێن جوان.
د دوماهیێ دا، دانا بێ تاوانیێ بۆ باێیزێ یان هەر وەرزکی یان کەسەکی ڕەنگڤەدانا گەشە و گەهشتنەکا بلندە. ئەم پێدڤی ب ڕامانێن سادە هەنە کو ژیانا خۆ ژ ئاڵۆزییان ڤالە بکەین، و بێدەنگی و لێبۆرین دانین جهێ تولڤەکرنێ . باێیزا جوان بهێلە بێ تاوان بمینێت، دا کو مێشکێ مرۆڤی ژی ل جهەکێ ئارام و دویر ژ نەخۆشییان بژیت.
دەمێ مرۆڤ فێری وێ چەندێ دبێت کو چ تشتان نەکەتە بارگرانی ل سەر دلێ خۆ، ژیانەکا سادەیی و خۆش دێ برێڤە بت ، ژبەر کو ئارامیا راستەقینە د ڤەقەتاندنا وان هزرێن ژ خەمێن بێ ئەگەرە ، لەورا چ دەمان یان وەرزان یان چ کەسان نەکە ئەگەر بو خەموکی و نەخۆشیێن ژییانا خۆ ..
نڤیسەر / رەحیما بەرواری