زێیێ بادینان (یان زێیێ مەزن) چییە…؟
هند زانیاری و پێزانین ل سەر زێیێ بادینان (یان زێیێ مەزن) ئێکە ژ گرنگترین ژێدەرێن ئاڤێ ل هەرێما کوردستانێ و ب تایبەت ل دەڤەرا بادینان.
ئەڤ ڕووبارە نەک هەر جوانیەکا سروشتی ددەتە دەڤەرێ، بەلکو ژ لایێ ئابووری و مێژوویی ڤە ژی خودان پێگەیەکێ بلندە. و خودانێ چەندەها ژێدەر و کانیێن ناڤ و دەنگ ژ ڕوویێ ئابووری و فولکلۆر و ڕەسەناتییا کوردی هەیە و تایبەتمەندێن گرنگ هەینە.
لێرەدا هندەک زانیاریێن سەرەکی دەربارەی زێیێ بادینان دیار دکەین:
١. سەرچاوە و رێڕەو:
- دەستپێک: ئەڤ ڕووبارە ژ زنجیرە چیاکێن “جولەمێرگێ” ل باکوورێ کوردستانێ (تورکیا) سەرچاوە دگریت.
- درێژاهی: نێزیکی ٤٠٠ کم درێژە.
- ڕێڕەو ل بادینان: دناڤبەرا چەندین دەڤەرێن گرنگ یێن پارێزگەها دهۆکێ دا دەرباز دبیت، ژ وان ژی: شێلادزێ، بارزان، ڕێزان، و ئاکرێ.
٢. گرنگیا وی یا ئابووری و سروشتی:- چاندن: سەرچاوەیێ سەرەکی یێ ئاڤدانا زەڤیێن چاندنێ یە ل دەشتا ڕۆژهەلاتا پارێزگەها دهۆکێ.
- گەشتیاری: هەبوونا ڤی ڕووباری بوویە ئەگەرێ دروستبوونا چەندین هاوینەهاوار و جهێن گەشتیاری یێن ڕەوشەن (وەک گەلیێ بالندا و دەڤەرا بارزان)، کو سالانە ب هزاران گەشتیار قەستا دکەن.
- بەرهەمئینانا وزێ: ل سەر ڤی ڕووباری چەندین پرۆژەیێن بەنداو و کارەبێ هاتینە پلان بۆ دانان یان جێبەجێکرن (وەک بەنداوا بێخمە کو ل رێڕەوێ وی یە).
٣. تایبەتمەندی - ئاڤا زەلال: زێیێ بادینان ب ئاڤا خۆ یا سار و زەلال دهێتە ناسین، ب تایبەت ل وەرزێ بهارێ و هاوینێ.
- کەسایەتی و مێژوو: ئەڤ ڕووبارە دناڤ دلێ مێژوویا دەڤەرا بادینان دایە و گەلەک داستان و سترانێن فۆلکلۆری ل سەر هاتینە گوتن.
تێبینییەکا بچووک: هندەک جاران خەلک زێیێ مەزن و زێیێ بچووک تێکەل دکەن، بەلێ زێیێ بادینان هەر ئەو زێیێ مەزنە (Great Zap) کو دکەڤیتە لایێ ڕۆژهەلاتێ پارێزگەها دهۆکێ. - ئەڤە هند زانیاری و ژێدەرێن گرنگێن دەربارێ زێیێ بادینان، چییە و گرنگییا وان چ دایە.
- زێیێ بادینان، پیکدێت ژ مالپەڕ و گۆڤارەکا هەیڤانەیە.
www.zeyebadinan.com
