بەرەبەیانێکی نوێ لە بەغدا.. ئایا سەرۆکە گەنجەکە کلیل و چارەسەری قەیرانە هەڵپەسێردراوەکانی لەگەڵ هەولێر پێیە؟
لە ساتەوەختێکی سیاسیی چارەنووسسازدا کە سەرنجی هەمووانی ڕاکێشا، بەغدای پایتەخت شایەتی ڕووداوێکی مێژوویی بێپێشینە بوو، ئەویش دەستبەکاربوونی فەرمی عەلی فالح زەیدی بوو وەک سەرۆک وەزیران، کە بە گەنجترین سەرۆکی حکومەت لە مێژووی نوێی عێراقدا دادەنرێت. دەنگدانەوەی ئەم گۆڕانکارییە نەوەییە کتوپڕە تەنها لەناو کۆڕ و کۆبوونەوەکانی ناوچەی سەوزدا قەتیس نەما، بەڵکو شەپۆلەکانی گەشبینی و چاوەڕوانی، شەقامەکانی هەولێر، سلێمانی و دهۆکیشی گرتەوە، بەمەش پەیوەندییەکانی نێوان بەغدا و هەرێمی کوردستان لەبەردەم قۆناغێکی تەواو نوێدا جێگیر بوون.
کەواتە ئەم گۆڕانکارییە چی لەگەڵ خۆیدا دەهێنێت؟ و بۆچی ئەمجارە کەشوهەوای هەرێم گەشبینتر دەبینرێت؟
-خوێنی نوێ و عەقڵییەتی ئابووری، ئایا یاساکانی یارییەکە دەگۆڕێن؟
ئەوەی کاندیدی نوێ جیا دەکاتەوە تەنها فاکتەری تەمەن نییە، بەڵکو پاشخانەکەیەتی کە لە جیهانی دارایی، بازرگانی و ئابوورییەوە هاتووە. ئەم تێکەڵە ناوازەیە کەشێکی ئارامی و دڵنیایی لەناو نوخبە و هاوڵاتیانی هەرێمی کوردستاندا دروستکردووە، چونکە ئەو زمانەی پیاوانی ئابووری تێیدەگەن زمانی ژمارەکان، سەقامگیری، وەبەرهێنان و کۆتاییهێنانە بە قەیرانەکان، ئەمەش ڕێک ئەو کلیلانەن کە پەیوەندی نێوان ناوەند و هەرێم پێویستی پێیەتی بۆ تێپەڕین لە چوارچێوەی کێبڕکێ و ململانێی سیاسی بەرەو چوارچێوەی هاوبەشیی گەشەپێدان.
زۆرێک لە چاودێرانی کوردستان پێیان وایە بوونی سەرکردایەتییەکی گەنج لەسەر لوتکەی دەسەڵاتی جێبەجێکردن، ڕەنگە ئەو قاڵبە چەقبەستوو و باوانە بشکێنێت کە قەیرانەکانی ڕابردوویان پێ بەڕێوە دەبرا، و دەرگا بەڕووی چارەسەری داهێنەرانە و بوێرانە لە دەرەوەی سندوقەکەدا بکاتەوە.
-مووچە، نەوت و بوودجە.. چاوەڕوانییەکانی کورد بۆ چارەسەری بنەڕەتی
لەگەڵ متمانەبەخشین بە حکومەتی نوێ، تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان و ناوەندە سیاسییەکانی هەرێم پڕبوون لە هیوای گەورە بەرامبەر بە توانای حکومەتەکەی زەیدی بۆ کۆتاییهێنان بەو دۆسیانەی کە ساڵانێکە قورساییان لەسەر شانی هاوڵاتیانی کورد دروستکردووە. ئەمڕۆ شەقامی کوردستان چاوەڕوانە کە لێکتێگەیشتنە سەرەتاییە ئەرێنییەکان هەنگاوی کۆنکرێتی لێبکەوێتەوە بۆ دەستەبەرکردنی.
1-دڵنیایی بژێوی بەردەوام: لە ڕێگەی کۆتاییهێنانی یەکجاری بە قەیرانی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم، و دوورخستنەوەی قووتی هاوڵاتیان لە ململانێ سیاسییەکان.
2-دەرکردنی یاسای نەوت و گاز: داڕشتنی یاسایەکی هاوچەرخ و دادپەروەرانە کە سامانی وڵات ڕێکبخات و مافی هەموان لەژێر چەتری دەستووردا بپارێزێت.
3-هاوبەشیی ڕاستەقینە لە بوودجەدا: کە بەشە بوودجەی دادپەروەرانەی هەرێم مسۆگەر بکات و چەرخی ئاوەدانکردنەوە و گەشەپێدان بەرەو پێشەوە ببات.
-هەولێر و بەغدا.. بەرەو سەردەمی هاوبەشیی زێڕین
ئەو ئاماژە ئەرێنییە هاوبەشانی نێوان هەردوولا ئەوە نیشان دەدەن کە ئێمە تەنها لەبەردەم گۆڕینی ناوەکاندا نین، بەڵکو لەبەردەم دیدگایەکی نوێ داین بۆ بەڕێوەبردنی دەوڵەت کە پشت بە هاوبەشیی ڕاستەقینە دەبەستێت نەک پەراوێزخستن. کەشوهەوای کوردستان ئەمڕۆ باسی ئارامییەکی کاتی ناکات، بەڵکو باسی تەماحی بنیاتنانی سەردەمێکی زێڕین لە هاوکاری ئابووری و ئەمنی دەکات کە ڕەنگدانەوەی ئەرێنی لەسەر خۆشگوزەرانی هاوڵاتیان لە زاخۆوە تا بەسرە هەبێت.
لە نێوان چاوەڕوانی شەقام و حەماسی سەرکردایەتی نوێدا، سەرنجەکان بە پەرۆشەوە ڕوویان لەو کۆبوونەوە چاوڕوانکراوانەیە کە لە نێوان سەرکردەکانی هەرێم و سەرۆک وەزیرانە گەنجەکەدا ئەنجام دەدرێن، لە گرەوێکدا کە عێراقییەکان هیوایەکی زۆریان لەسەر هەڵچنیوە بۆ ئەوەی ببێتە سەرەتایەک بۆ چیرۆکێکی سەرکەوتن و سەقامگیری کە مێژوویەکی درێژە چاوەڕوانی دەکەن.
